Η Δεύτερη Πράξη της Ζωής Μας: Τολμώντας την Αλλαγή Καριέρας
Στο άρθρο που έγραψα tον προηγούμενο μήνα, περιέγραψα πώς στο «απόγευμα» της ζωής μας βιώνουμε μια ξαφνική επιθυμία να πραγματοποιήσουμε τον ιδανικό μας εαυτό, τον εαυτό που πάντα θέλαμε να είμαστε, αλλά που ξεχάσαμε ή αρνηθήκαμε στην πορεία.
Όταν ρωτάς τους ανθρώπους γιατί δεν ακολούθησαν το όνειρο της ζωής τους, η μεγάλη πλειοψηφία θα σου δώσει δεκάδες δικαιολογίες: ότι είχαν οικογένεια να μεγαλώσουν, ότι παγιδεύτηκαν στο «χρυσό κλουβί» της καριέρας τους, ότι επέλεξαν την αγάπη αντί για το όνειρό τους. Αλλά ποια είναι η αλήθεια; Τι μας σταματά από το να ακολουθήσουμε το όνειρό μας, το πάθος μας, το χάρισμά μας; Ο εαυτός μας. Κανείς άλλος και τίποτα άλλο. Η ζώνη άνεσής μας. Αυτό είναι που μας εμποδίζει να ζήσουμε τη ζωή των ονείρων μας, τη ζωή που μας αξίζει.
Όποιος έχει περάσει από αλλαγή καριέρας στη μέση ηλικία γνωρίζει ότι το να αλλάξουμε την επαγγελματική μας ταυτότητα σε αυτή τη φάση της ζωής είναι πολύ δύσκολο. Ερχόμαστε αντιμέτωποι με το άγνωστο και καλούμαστε να κάνουμε ένα άλμα πίστης. Πάμε «στο άγνωστο με βάρκα την ελπίδα». Αυτή η έκφραση αποτυπώνει την απόλυτη έλλειψη ελέγχου, το να αφήνουμε τα πράγματα στην τύχη. Πράγματι, ένα κομμάτι της αλλαγής καριέρας στη μέση ηλικία περιλαμβάνει και τον παράγοντα της τύχης, όπως και όλα τα άλλα στη ζωή.
Αλλά αυτή είναι μόνο η μία πλευρά του νομίσματος. Η άλλη πλευρά είναι στο χέρι μας να την κυνηγήσουμε. Αφορά το να βγούμε από τη ζώνη άνεσής μας και να κάνουμε ένα άλμα πίστης. Να δοκιμάσουμε τους διαφορετικούς πιθανούς εαυτούς μας, να αποφασίσουμε ποιους θέλουμε να εξερευνήσουμε και να δούμε πώς νιώθουμε. Να προκαλέσουμε τον εαυτό μας και να σκεφτούμε «θα το δοκιμάσω και θα δω τι θα γίνει». Αυτή η πλευρά του νομίσματος αφορά το να μπούμε στη ζώνη πρόκλησης και να τολμήσουμε το άλμα. Αλλά τι μας σταματά από το να το κάνουμε;
Φοβόμαστε, αγχωνόμαστε, ντρεπόμαστε, νιώθουμε ευάλωτοι. Οι άνθρωποι γύρω μας μας γνωρίζουν μέσα από την τωρινή μας επαγγελματική ταυτότητα — μια ταυτότητα που παλέψαμε χρόνια για να χτίσουμε. Η αλλαγή της είναι δύσκολη ακόμη και ως σκέψη. Περιλαμβάνει την απόκτηση νέας γνώσης, νέων δεξιοτήτων και, κυρίως, ενός νέου τρόπου σκέψης, ζωής και ενός νέου συστήματος υποστήριξης.
Πώς θα μας δουν οι άλλοι; Τι θα τους πούμε; Τι θα σκεφτούν; Θα τα καταφέρουμε; Να προσποιηθούμε; Αν αφήνουμε μια επαγγελματική ταυτότητα στην οποία είμαστε ικανοί, επιτυχημένοι και καταξιωμένοι, πώς θα τα πετύχουμε όλα αυτά με τη νέα μας ταυτότητα; Αρχίζουμε να αμφισβητούμε τον εαυτό μας, τις ικανότητές μας, τα κίνητρά μας, την ανθεκτικότητά μας.
Οι διαφορετικές καταστάσεις του εαυτού μας αρχίζουν να «συνομιλούν» μεταξύ τους, δημιουργώντας έναν αφόρητο θόρυβο που μετά βίας μας επιτρέπει να σκεφτούμε. Ο σίγουρος εαυτός μας λέει: «Ξέρω ότι θα τα καταφέρεις, προχώρα!». Ο φοβισμένος εαυτός μας λέει: «Μην τολμήσεις να αλλάξεις τώρα, πώς θα τα καταφέρεις;». Ο απαισιόδοξος εαυτός λέει: «Είναι αργά πια. Έκανες τις επιλογές σου και τώρα πρέπει να ζήσεις με αυτές». Ο περιπετειώδης εαυτός λέει: «Έλα, δοκίμασε! Τι έχεις να χάσεις;». Ο ντροπιασμένος εαυτός λέει: «Δεν είμαι αρκετά καλός για να κάνω αυτή την αλλαγή».
Αυτός ο εσωτερικός θόρυβος συνεχίζεται αδιάκοπα. Προσπαθούμε να τον σιωπήσουμε, να λύσουμε την αμφιθυμία μας με λίστες υπέρ και κατά, με coaching και ψυχοθεραπεία, με συζήτηση με φίλους και οικογένεια. Ωστόσο, σύντομα συνειδητοποιούμε — με απογοήτευση και αποθάρρυνση — ότι το να μιλάμε με τους δικούς μας ανθρώπους είναι ακριβώς αυτό που δεν πρέπει να κάνουμε, γιατί εκείνοι θέλουν να μας κρατήσουν εκεί που είμαστε. Ολόκληρο το σύστημα μέσα στο οποίο λειτουργούμε προσπαθεί να διατηρήσει την ομοιόστασή του, δηλαδή την ισορροπία του. Αυτό σημαίνει ότι οι άνθρωποι που μας αγαπούν περισσότερο είναι αυτοί που μας εμποδίζουν περισσότερο συνήθως από το να ακολουθήσουμε το όνειρό μας, τον ιδανικό μας εαυτό.
Αυτός είναι ακριβώς ο λόγος που πρέπει να «αλλάξουμε το δίκτυο επαφών μας». Δηλαδή, αν είμαι σύμβουλος επιχειρήσεων και θέλω να γίνω ψυχολόγος, χρειάζεται να γνωρίσω άλλους ψυχολόγους και να αρχίσω να συστήνομαι ως μελλοντικός ψυχολόγος. Είναι πολύ πιο εύκολο να συστηθείς με μια νέα επαγγελματική ταυτότητα σε αγνώστους, παρά να πείσεις ανθρώπους που ήδη σε γνωρίζουν ότι έχεις αλλάξει. Γι’ αυτό, η ανάπτυξη νέων δικτύων είναι απολύτως απαραίτητη αν θέλεις να αλλάξεις επαγγελματική ταυτότητα.
Όταν αλλάζουμε επαγγελματική ταυτότητα, χρειάζεται να δημιουργήσουμε μια νέα επαγγελματική αφήγηση που να βγάζει νόημα. Η δημιουργία μιας αφήγησης που έχει νόημα και είναι πιστευτή — για εμάς και για τους άλλους — είναι απαραίτητη στην αλλαγή καριέρας στη μέση ηλικία, καθώς μας επιτρέπει να λέμε την ιστορία μας και τελικά να πιστέψουμε ότι έχουμε όντως αποκτήσει μια νέα επαγγελματική ταυτότητα. Ότι έχουμε πραγματικά γίνει κάποιος άλλος. Ότι γεφυρώσαμε το χάσμα ανάμεσα σε αυτό που ήμασταν και σε αυτό που γίναμε. Ανάμεσα στον πραγματικό και στον ιδανικό μας εαυτό. Ότι τελικά τολμήσαμε το άλμα πίστης — στον εαυτό μας και στα όνειρά μας.
Τζωρτζίνα Σπέντζου
Ψυχολόγος – Ψυχοθεραπεύτρια
Instagram: georgina.spentzou
Linked In: Georgina Spentzou
Διάβασε online το τεύχος Απριλίου του Psychiko News εδώ!!