Ροχαλητό και Σύνδρομο Άπνοιας Ύπνου: Όλα όσα πρέπει να ξέρετε..
Ερώτηση 1: Είναι φυσιολογικό να ροχαλίζει κάποιος;
Περιστασιακό ροχαλητό μπορεί να εμφανιστεί σε όλους, ειδικά αν είμαστε κουρασμένοι ή έχουμε κρυολόγημα. Όταν όμως το ροχαλητό είναι συχνό, έντονο και διαταράσσει τον ύπνο του ίδιου του ατόμου ή του συντρόφου του, τότε πρέπει να αναζητήσουμε ιατρική συμβουλή.
Ερώτηση 2: Τι προκαλεί το ροχαλητό;
Το ροχαλητό προκύπτει όταν οι αεραγωγοί στο λαιμό στενεύουν κατά τη διάρκεια του ύπνου. Αυτό κάνει τον αέρα να περνάει με δυσκολία και να δημιουργεί τον χαρακτηριστικό θόρυβο, επειδή δονούνται τα μαλακά μόρια του λαιμού. Παράγοντες όπως η παχυσαρκία, η κατανάλωση αλκοόλ πριν τον ύπνο, η ανατομία του λαιμού, το φύλο (συχνότερα στους άνδρες) και η ηλικία συμβάλλουν στην εμφάνισή του.
Ερώτηση 3: Είναι πάντα επικίνδυνο;
Όχι απαραίτητα. Ωστόσο, το συχνό και δυνατό ροχαλητό μπορεί να είναι σημάδι μιας σοβαρής πάθησης που λέγεται Σύνδρομο Αποφρακτικής Άπνοιας Ύπνου (ΣΑΥΥ). Σε αυτή την περίπτωση, ο αεραγωγός κλείνει προσωρινά κατά τη διάρκεια του ύπνου, με αποτέλεσμα να διακόπτεται η αναπνοή για λίγα δευτερόλεπτα.
Ερώτηση 4: Πώς καταλαβαίνουμε ότι κάποιος πάσχει από άπνοια ύπνου;
Τα πιο συχνά σημάδια είναι:
- Δυνατό και διακεκομμένο ροχαλητό
- Διακοπές στην αναπνοή που παρατηρεί ο σύντροφος ή η σύντροφος
- Ξαφνικά τινάγματα ή πνιγμονές στον ύπνο
- Υπερβολική υπνηλία την ημέρα
- Δυσκολία συγκέντρωσης ή πονοκέφαλοι το πρωί
Αν υπάρχουν αυτά τα συμπτώματα, χρειάζεται εξέταση από ειδικό ΩΡΛ, εξειδικευμένο στο σύνδρομο άπνοιας ύπνου.
Ερώτηση 5: Γιατί είναι επικίνδυνη η άπνοια ύπνου;
Η άπνοια ύπνου δεν επηρεάζει μόνο την ποιότητα του ύπνου. Συνδέεται με σοβαρά προβλήματα υγείας όπως υπέρταση, καρδιαγγειακά επεισόδια, σακχαρώδη διαβήτη και αυξημένο κίνδυνο τροχαίων ατυχημάτων λόγω υπνηλίας!
Ερώτηση 6: Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η διάγνωση γίνεται μετά από πλήρη κλινική εξέταση και ειδική εξέταση που λέγεται μελέτη ύπνου (πολυυπνογραφία). Η μελέτη ύπνου μπορεί να γίνει και κατ’ οίκον, ώστε το αποτέλεσμα αυτής να μας δώσει μια αντικειμενική ένδειξη για το αν πάσχει κανείς από το σύνδρομο άπνοιας ύπνου. Σε αυτήν καταγράφονται η αναπνοή, οι κινήσεις του σώματος, το οξυγόνο στο αίμα και άλλα στοιχεία. Έτσι βλέπουμε πόσες φορές «σταματάει» ή μειώνεται η αναπνοή μέσα στη νύχτα.
Ερώτηση 7: Υπάρχει θεραπεία;
Ναι, και προσαρμόζεται στις ανάγκες κάθε ασθενούς. Σε ελαφριές περιπτώσεις βοηθούν αλλαγές στον τρόπο ζωής:
- Απώλεια βάρους
- Αποφυγή αλκοόλ και υπνωτικών
- Ύπνος στο πλάι αντί για ύπτια θέση
- Ευθειασμός ρινικού διαφράγματος
- Αφαίρεση των παρίσθμιων αμυγδαλών με ή χωρίς φαρυγγουπερωιοπλαστική.
Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, χρησιμοποιείται η συσκευή CPAP, που διοχετεύει αέρα με θετική πίεση για να παραμένει ανοιχτός ο αεραγωγός. Επίσης, σε επιλεγμένους ασθενείς υπάρχουν χειρουργικές επεμβάσεις που διορθώνουν την ανατομία του φάρυγγα ή της μύτης.
Ερώτηση 8: Μπορεί ένα παιδί να ροχαλίζει;
Ναι. Στα παιδιά, το ροχαλητό συνδέεται συχνά με υπερτροφικές αμυγδαλές ή αδενοειδείς εκβλαστήσεις (κρεατάκια). Αν ένα παιδί ροχαλίζει συχνά, ξυπνά κουρασμένο ή έχει μαθησιακές δυσκολίες, καλό είναι να εξεταστεί από ΩΡΛ.
Ερώτηση 9: Τι μπορώ να κάνω αν ο σύντροφός μου ροχαλίζει;
Αρχικά, παρατηρήστε αν το ροχαλητό συνοδεύεται από διακοπές στην αναπνοή. Αν ναι, ενθαρρύνετε τον να επισκεφθεί γιατρό. Μικρά πρακτικά μέτρα, όπως η αποφυγή αλκοόλ και η αλλαγή θέσης στον ύπνο, μπορεί να βοηθήσουν. Αλλά αν υπάρχει υποψία άπνοιας, χρειάζεται πάντα ιατρικός έλεγχος.
Ερώτηση 10: Τι θα συμβουλεύατε κάποιον που αγνοεί το πρόβλημα;
Να μην το αμελεί. Το ροχαλητό μπορεί να φαίνεται απλώς ενοχλητικό, αλλά η άπνοια ύπνου είναι μια πάθηση με σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία και στην ποιότητα ζωής. Με σωστή διάγνωση και θεραπεία, οι ασθενείς ανακτούν ενέργεια, καλύτερο ύπνο και μειώνουν τους κινδύνους για την καρδιά και τον εγκέφαλο.
Συμπέρασμα
Το ροχαλητό δεν είναι πάντα αθώο. Μπορεί να κρύβει πίσω του το Σύνδρομο Αποφρακτικής Άπνοιας Ύπνου, μια πάθηση που χρειάζεται προσοχή και σωστή αντιμετώπιση. Αν έχετε τα συμπτώματα που περιγράψαμε, μην διστάσετε να ζητήσετε ιατρική βοήθεια. Ο καλός ύπνος είναι το «καύσιμο» της ζωής μας!
Φέστας Χαράλαμπος MSc DEGUM II
Στρατιωτικός Ιατρός Ειδικευμένος στη Γερμανία
https://festas-orl.gr/
PHOTO: PIXABAY